تبلیغات
سایت بانک شاعران جوان کشور - بخش آموزشی شعر" 4

سایت بانک شاعران جوان کشور

در جشن جنوبی چشمانت بقعه ای خواهم ساخت

بخش آموزشی شعر" 4

نویسنده: حبیب غریبی | شنبه 30 بهمن 1395 ساعت 15:24


بخش آموزشی شعر " 4
نویسنده سرکار خانوم
حسنا کاشف

ادامه مطلب ::












#برنامه_های_آموزشی
#حسنا_کاشف


با نام و یاد خدا
سلام عرض میکنم خدمت اعضای محترم انجمن نیایش
تصویر(قسمت آخر)
این هفته، ان شاالله با هم به مرور مطالب هفته‌های گذشته و همچنین به بررسی چند تصویر، از بهترین تصاویر اشعار در دوره های مختلف و جمع بندیه این بخش می‌پردازیم.
اگر در خاطرتون باشه با هم از معانی تصویر، روش‌های تصویرسازی و اینکه چگونهه تصاویر بهتری در شعر خود داشته باشیم صحبت کردیم. بعد از این موارد خلاصه وار، تصاویر در سبک های مختلفی مثل سبک خراسانی و هندی و ... را بررسی کردیم و یک مطلب خیلی کوتاه هم در مورد بدیع تصویری یا شعر دیداری با هم مرور کردیم.البته با توجه به گسترده بودن و حجم زیاد مطالب، مجبوریم که از جزئیات بیشتر چشم پوشی کنیم.
دوستان عزیزم توجه داشته باشید راز ماندگار شدن یک اثر، درعمق و مفهوم تصویری است که در دل و جان مخاطب ثبت می‌شود.
بیایید با هم در اشعار ماندگار تامل کنیم
گرد لبت بنفشه از آن تازه و تر است کآب حیات می‌خورد از جویبار حسن
امیدوارم این بیت که در جلسات پیش به آن اشاره کردیم را به خاطر داشته باشید.
تصویر: بنفشه هایی که در اطراف جویبار روییده‌اند.
بنفشۀ تر و تازه : استعاره از موی روییده در اطراف لب
آب حیات استعاره از آب دهان معشوق
جویبار حسن دهان و آب دهان معشوق
خوب با هم تصویر نهفته در بیت را دیدیم
در این بیت لسان الغیب به طور تمام از عناصر طبیعی استفاده کرده است.
عناصر طبیعی علاوه بر به تصویر کشیدن معشوق، در آفرینش تصاویر دیگر نیز بکار رفته است
تنور لاله چنان برفروخت باد بهار
که غنچه غرق عرق گشت و گل به جوش آمد
لاله در برافروختگی و نیز سیاهی ته آن به تنور مانند شده است و به اعتبار سرخی، آتش تنور در
ذهن تداعی میشود و افزون بر این به شکل مدوّر آنها نیز توجه شده است.
لاله به تنور تشبیه شده است و عرق استعاره از شبنم است.
همچنین عناصر دیگر طبیعت مانند صورت های فلکی که بیت بسیار معروف و ماندگار حافظ که می فرماید
مزرع سبز فلک دیدم و داس مه نو
یادم از کشتۀ خویش آمد و هنگام درو
تصویر هلال درخشان ماه در آسمان سبزفام که بر پایۀ تشبیه فلک به مزرعه و ماه نو به داس شکل گرفته است.
کاربرد صنعت تشخیص در چرخ، رخ گیتی و جیب افق، روح پویایی و سرزندگی را به عناصر فلکی بیت وارد کرده و تحرک تصویر را در پی داشته است.
آسمان کشتی ارباب هنر میشکند
تکیه آن به که بر این بحر معکق نکنی
تصویر خیالی بحر معکق که برای توصیف آسمان بکار رفته است.
بحر معکق استعار: از آسمان
(انواع تصویر سازی در شعر حافظ بر مبنای اشیاء و محیط پیرامون، حسن بساک)
از این نمونه تصاویر در اشعار بزرگان بسیار است.
چند شعر از شاعران معاصر هم با هم بررسی کنیم
این شعر کوتاه، منسجم و محکم از سه تصویر زنده، هنری و تازه شکل گرفته است: یکی تصویر شب و گلوی خونین او (افق سرخ) و دیگری دریایی که در سکون و آرامش، سرد نشسته و بالاخره شاخه ای که در جنگل سیاه به سوی نور فریاد می کشد.
شب با گلوی خونین/ خوانده ست دیرگاه/ دریا/ نشسته سرد/ یک شاخه در سیاهی جنگل به سوی نور/ فریاد می کشد
شاملو، باغ آینه، ص 54
و یا شعر
دریغا خلوت شب های به بیداری گذشته/ تا نزول سپیده دمان را/ بر بستر دره به تماشا بنشینیم/
و مخمل شالیزار/ چون خاطره ای فراموش/ که اندک اندک فرایاد آید/ رنگهایش را به قهر و آشتی/ از شب بی حوصله/ بازستاند.
شاملو، آیدا، درخت...، ص 23
در سروده بالا، روشن شدن آرام آرام هوا در بامدادان و پدیدار شدن شالیزار، به زیبایی و شایستگی تصویر شده است و شالیزار، که رنگهایش را به مرور از شب بی حوصله باز می گیرد، در نگاه شاملو، همچون خاطره ای از یاد رفته است که کم کم به یاد می آید. شفیعی کدکنی نیز روشن شدن روز را در تصویری همانند این تصویر باز نموده است:
سفر ادامه دارد و شب از کناره می رود/ گریوه ها و دشت های رهگذر،/ دوباره شکل یافتند و روشنی/ - که آفریدگار هستی است -/ دوباره آفریدشان/ سفر ادامه دارد و من از دریچه ی ترن/ به کوهها و دشت ها، سلام عاشقانه ای/... روانه می کنم.
شفیعی کدکنی، سفرنامه باران، ص 321
در این تصویر، که از آغاز شعر «عبور» برگزیده شده است، شاعر در قطاری در حال سفر است و روشن شدن هوا را در بامداد و پدیدار شدن طبیعت را در اطراف به تصویر کشیده است. در نگاه شاعر روشنی، آفریدگار گریوه ها و دشت هاست و در آن بامداد، دوباره آنها را آفریده است.
چه می گویی که بی گه شد، سخر شد، بامداد آمد/ فریبت می دهد، بر آسمان این سرخی بعد از سحرگه نیست./ حریفا! گوش سرمابرده است این، یادگار سیلی سرد زمستان است./ و قندیل سپهر تنگ میدان، مرده یا زنده، / به تابوت ستبر ظلمت نه توی مرگ اندود پنهان است./ حریفا! رو چراغ باده را بفروز. شب با روز یکسان است.
اخوان، زمستان، ص 99 . هیچکدام از شاعران گذشته فارسی، سرخی افق راچونان یادگاری از سیلی سرد زمستان ندیده اند. همچنین در بخشی از تصویر با

لا، اخوان ماهرانه چهار اضافه را با کسره های پی در پی در کنار هم نهاده و آنها را با صفت «مرگ اندود» به پایان برده، تا با برجسته شدن تصویر، تأثیر پنهان ماندن خورشید راچندین برابر کند.
و تصویر بسیار زیبای مرگ در یکی از اشعار سپهری "مرگ با خوشه انگور می‌آید به دهان/ مرگ در حنجره سرخ گلو می‌خواند/ ...گاه در سایه نشسته است و به ما می‌نگرد" بدین معنا که مرگ همواره ما را تهدید می‌کند و ممکن است در هر لحظه از زندگی رخ دهد.(تصویر مرگ و زندگی در شعر معاصر ایران،حسن فروغی)
اشتیاق به نوگرایی در حوزه تصویرسازی، در همه دوره ها و سبک های شعر فارسی دیده می شود، به جز بخشی از شعر امروز که بیش از هرچیز دیگر، بر زبان شعر تأکید دارد و از تصویرسازی فاصله می گیرد، جریان های دیگر شعری برای تقویت زیبایی، کم و بیش، عنصر تصویر را در مرکز توجه خود قرار داده اند و بدین ترتیب، یکی از گونه های نوآوری در شعر معاصر ایران در حوزه صور خیال، صورت پذیرفته است.
شاعران نوگرای معاصر، هرکس به شیوه ای کوشیده است تا با نگاه تازه به پدیده های پیرامون خود، تصویرهای تازه ای از این پدیده ها را ارایه دهد. با نگاهی گذرا به تصویرهایی که از برخی عناصر در شعر معاصر پدید آمده است، زاویه تازه ای از نگاه را در این سروده ها می توان دید و شناخت.(تصویر زمان در شعر معاصر،گنجینه ی معارف)
در همین جا بحث تصویر را با هم به پایان می‌بریم.
امیدوارم که مطالب برای شما بزرگواران مفید بوده باشه
ارادتمند
یا حق
حسنا کاشف


انجمن نیایش
@ghadiminoran
95.11.30

شنبه 30 بهمن 1395 18:45
سلام داداش حبیب و اعضای خوب انجمن

برای همه تون آرزوی موفقیت، شادی و سلامتی

می کنم.
حبیب غریبی
با سلام خدمت شما خواهر گرامی ابجی خوبم
خوبی ابجی چه خبرا چه میکنید
ممنونم که تشریف آوردید به سایت بنده مرسی

نویسنده

    حبیب غریبی
    تعداد پست ها: 210

درباره سایت

نمایه من

درباره سایت

به نام پروردگار هستی بخش

با سلام خدمت شما بزرگواران عزیز و مهربانم

مدتی قبل بر آن داشتیم که انجمن ما در تلگرام باشد اما متاسفانه هر بار با یک مشکلی رو به رو بودیم از انجمن طلوع تا به باران و به گروه نیم دری و پنجره تا به محفل ادبی و هنری شاپرک حال نمیدانم این مشکلات بر میگرده به خود بنده یا چیز دیگه ای هست و یا اشخاصی دوست ندارن ما در تلگرام باشیم به هر حال بعد از مدتها آمدیم و سایت را دوباره ساختیم این بار و با برنامه ایی کاملا متفاوت . بانک شاعران جوان . یک سایت که شعرهای انجمن هایی که به هر حال منحل شده را دوباره بازسازی خواهد کرد . و هر شب ما یک شاعر در پست مورد نظر خواهیم داشت . علاوه بر این برنامه ها انجمن نیایش که مدیر اصلی آن خانوم نوران هستن هم ما در آن انجمن و یکی از مدیران خواهیم بودم و اشعار همین طور آن جا هم بازتاب داده خواهد شد و برنامه هفتگی که داریم به صورت مستقیم و کارشناسی شده انجام خواهد گرفت و همین طور اشعار در روزنامه نسل فردا ، یک روزنامه تحلیلی و هنری در اصفهان به مدیریت سرکار خانوم عصمت ورپایی چاپ خواهد شد .


پی نوشت : تمامی پست های مورد نظر در بخش موضوعات سایت دنبال کنید

آدرس صفحه شخصی بنده درتلگرام
شماره تماس
09164772953


habib01367@


آدرس کانال بنده به اسم طاقچه

th1367@


آدرس کانال انجمن نیایش (( که اشعار و نقد بررسی و تحلیل انجا برگزار خواهد شد ))

ghadiminoran@


روزنامه نسل فردا (( اشعار دوستان این سایت و انجمن نیایش در این روزنامه چاپ خواهد شد ))

http://www.nasle-farda.ir/

موضوعات

آخرین پستها

موضوعات

آخرین پستها

صفحه اصلی سایت

آرشیو

پیوندها